Fietsen en klimaat
De fiets is (naast lopen) de meest klimaatneutrale manier om je te verplaatsen.
Tekst laatst aangepast augustus 2026
De Fietsersbond ziet de fiets als een belangrijk onderdeel van zowel klimaatmitigatie (het verminderen van de uitstoot van broeikasgassen) als klimaatadaptatie (het aanpassen van de leefomgeving aan de gevolgen van klimaatverandering).
Klimaatmitigatie
Actieve mobiliteit is gezond, ruimte-efficiënt én goed voor het klimaat. Daarom moet de fiets een volwaardige plek krijgen in het klimaatbeleid. Investeringen in fietsbeleid zijn relatief beperkt, terwijl de maatschappelijke opbrengsten groot zijn: minder CO₂-uitstoot, een gezondere bevolking, betere luchtkwaliteit, een leefbaardere omgeving en efficiënter ruimtegebruik. Ook de Raad van State onderstreept dit in het Advies over het Ontwerp-Klimaatplan 2025–2035:
“Zo zou de stimulering van het gebruik van de fiets (…) tot veranderd reisgedrag en daarmee minder CO2-uitstoot kunnen leiden. Dat vergt dan wel dat er op tijd (…) wordt gezorgd voor een infrastructuur die het groeiende fietsverkeer kan verwerken.”
Het klimaatplan 2025-2026
Dit is het strategische beleidsdocument van de Nederlandse overheid waarin de hoofdlijnen van het klimaatbeleid voor een periode van tien jaar zijn vastgelegd. Het plan is verplicht op grond van de Klimaatwet en wordt elke vijf jaar vernieuwd. Bij de totstandkoming van het Klimaatplan heeft de Fietsersbond onder meer gepleit voor;
- de aanleg van doorfietsroutes tussen steden, dorpen en woonwijken;
- aantrekkelijke fietsverbindingen bij de ontwikkeling van woningbouwlocaties;
- het aantrekkelijker maken van (elektrische) fiets van de zaak, zoals de leasefiets.
-
Lees ook de zienswijze van de afdeling Utrecht op de gemeentelijke klimaatplannen.
Klimaatfietsdag
Jaarlijks organiseert de Fietsersbond de Klimaat Fietsdag. Met dit landelijke initiatief worden organisaties en inwoners gestimuleerd om op de fiets duurzame initiatieven te ontdekken en het gesprek aan te gaan over klimaat en mobiliteit.
In 2026 vindt de Klimaat Fietsdag plaats op 19 september, tegelijk met de Open Energiedag. Meer dan vijftig duurzame energieprojecten openen dan hun deuren – ideaal om per fiets te bezoeken.
Klimaatadaptatie
De inrichting van infrastructuur bepaalt in hoge mate onze vervoerskeuzes. Wanneer veilige, aantrekkelijke fietsroutes vanzelfsprekend onderdeel zijn van het stedelijk netwerk, wordt de fiets een logische keuze voor dagelijkse verplaatsingen.
Maar extreme hitte kan het fietscomfort en de verkeersveiligheid verminderen. Langdurige droogte kan leiden tot verzakkingen van paden en funderingen, terwijl hevige neerslag en wateroverlast fietsroutes tijdelijk onbegaanbaar kunnen maken.
Wat wij willen;
- de openbare ruimte moet zo worden ingericht dat fietsen ook bij hogere temperaturen, hevige regenval en andere klimaateffecten aantrekkelijk en veilig blijft;
- investeringen in fietsinfrastructuur kunnen samengaan met vergroening van de openbare ruimte, bijvoorbeeld door meer bomen en minder verharding;
- een autoluwere stad biedt meer ruimte voor groen en waterberging, waardoor steden beter bestand zijn tegen hitte en extreme neerslag
Whitepaper klimaatadaptatie
In juni 2026 publiceerde de Fietsersbond, samen met onderzoekers van Wageningen University & Research, de whitepaper Het Groenblauwe Fietspad. De publicatie beschrijft niet alleen de gevolgen van hitte, extreme neerslag en droogte voor fietsinfrastructuur, maar ook maatregelen om fietspaden klimaatbestendig te maken.
Wil jij meer weten over fietsen en klimaat? Stuur dan een mail naar Eva op [email protected]