Onlangs werd bekend dat flitspalen op 30 km/u wegen nu breder toepasbaar zijn volgens het OM. Hoe speel je daar op in als afdeling?

De trend naar meer 30km/u wegen zet zich mede dankzij lokale en landelijke lobby van de Fietsersbond door. Afgelopen tijd zagen we voornemens voorbij komen van Den Haag, Nijmegen, Delft en nog veel meer. Naast dat bij deze projecten vaak herinrichtingen (in sobere of tijdelijke vorm) worden toegepast, is handhaving ook een belangrijk onderdeel om de daadwerkelijke gereden snelheid van auto’s omlaag te krijgen.

Mooi dat deze mogelijkheid nu dus open ligt voor handhaving, samen met de uitrol van meer (mobiele) flitspalen een grote kans om 30km/u als norm nog verder te verankeren tussen de oren van weggebruikers.

Flitspalen op 30 km/uur-wegen: Wat is nieuw?

Na een succesvolle proef in Amsterdam in 2022 heeft het Openbaar Ministerie zijn bezwaren tegen flitspalen op 30 km/uur-wegen opgeheven. Dit betekent dat flitspalen nu landelijk mogelijk zijn op deze wegen. Hoewel het beleidskader hiervoor momenteel wordt aangepast, worden nieuwe aanvragen al behandeld volgens het aangepaste beleid.

Wie bepaalt waar handhaving plaatsvindt?

De lokale driehoek – bestaande uit de burgemeester, politie en officier van justitie – beslist hoe de politiecapaciteit wordt ingezet. Dit geldt zowel voor verkeershandhaving in het algemeen als voor specifieke prioriteiten, zoals het plaatsen van flitspalen. Hoewel wegbeheerders formeel verantwoordelijk zijn voor het aanvragen van flitspalen, ligt het besluit in de praktijk vaak bij deze driehoek. Uiteraard kun je hier wel suggesties voor doen als afdeling.

Wil je een flitspaal of mobiele flitspaal op een 30 km/uur-weg? Dan gaat het verzoek uiteindelijk naar de afdeling CVOM (Parket Centrale Verwerking OM) van het Openbaar Ministerie. Dit wordt beoordeeld op basis van het beleidskader voor flitspalen. Het actuele beleidskader kun je hier vinden.

GOW30 versus ETW30

Bij een goed ontworpen GOW30 ligt de nadruk vaak meer op doorstroming dan bij een erftoegangsweg (ETW30). Hierdoor is het risico op snelheidsovertredingen groter. Dit maakt handhaving op GOW30 extra belangrijk. Een goed ontwerp blijft echter de basis. Denk bijvoorbeeld aan het voorkomen van sluipverkeer met behulp van drempels (bij voorkeur fietsvriendelijk, zoals sinusdrempels) of door de weg fysiek af te sluiten voor autoverkeer.

Wat kun je doen?

Als vrijwilliger kun je bijdragen door dit onderwerp op de agenda te zetten tijdens verkeersoverleggen met de gemeente. Hier zijn enkele tips:

1. Vraag concreet om extra handhaving
   Benadruk het belang van handhaving op 30 km/uur-wegen, zeker op GOW30, waar het risico op snelheidsovertredingen groter is.
2. Adviseer bij het ontwerp van 30 km/uur-wegen
   Alleen hameren op handhaving kan tot verwijten leiden van andere partijen. Benoem daarom altijd ook dat wegen goed ingericht moeten worden (al kun je met tijdelijke maatregelen al wat overbruggen, totdat bijvoorbeeld een riool wordt vervangen).
3. Zoek bondgenoten
   Vaak zijn lokale buurtclubs en de afdelingen van bijvoorbeeld VVN ook voor meer en betere handhaving. Zoek contact met hen en kijk of je samen kan werken in je oproep
4. Werk samen met de driehoek
   Stel voor om de lokale officier van justitie te vragen zijn collega’s bij CVOM om een toelichting te laten sturen over flitspalenbeleid. Dit kan helpen bij het verkrijgen van steun voor meer handhaving bij een verkeersoverleg/platform.

Tot slot

Goed ontworpen en gehandhaafde 30 km/uur-wegen zorgen voor een veiligere en prettige omgeving voor fietsers en voetgangers. Jouw inzet kan hierbij een verschil maken. Heb je nog vragen over dit onderwerp?